De politicus als schrijver

Vanavond maakte ik mij kwaad. Ik zat aan een tafel met mensen die ik erg graag mag of tenminste politiek een warm hart toedraag. Ik maakte mij dus niet kwaad vanwege de gasten aan tafel, maar vanwege een bericht in

NRC Handelsblad

waarin gemeld werd dat de LPF overweegt een publicatie uit te brengen met 'het beste van Pim Fortuyn'.

Dat wil zeggen een soort

Rood Boekje

, zoals we dat kennen uit de tijd dat Mao nog leefde. Ik weet uit eigen ervaring wat politieke verdwazing inhoudt, ik heb in mijn droevige, marxistisch-leninistische jaren staan te zwaaien met Mao's

Boekje

en ik geloofde heilig in die man. Al bijna dertig jaar geleden was dat, maar ik schaam mij nog steeds. In mijn roman

Links!

heb ik eerlijk opgeschreven wat voor een ideologische dwaas ik indertijd ben geweest.

Pim Fortuyn was zeker geen ideologische dwaas, maar wat er aan zijn geschriften wel ontbreekt is een klare lijn, dat wil zeggen dat er in zijn boeken geen duidelijk denkraam te ontdekken valt en er ook geen sprake is van een consistente ideologie. In Fortuyns talrijke boeken ontbreekt het naar mijn smaak aan belezenheid, geduld en reflectie.

Als Fortuyn Spinoza citeert, blijkt hij deze wijsgeer niet goed gelezen te hebben. Als Fortuyn een opvatting of ideologie van iemand anders uit wil leggen, vervalt hij te vaak in simplificaties en vooral in inconsequenties. Wie een bloemlezing uit Fortuyns werk samen wil stellen, kan dus alle kanten op. Je kunt uit Fortuyns tamelijk omvangrijke werk (boeken en artikelen) alles halen wat je wilt (links, rechts, rijp, groen, gek, geestig, et cetera) en dat alles met evenveel citaten van diezelfde Fortuyn ontkennen. Dat is overigens niet uniek, want dat gebeurt bij meer schrijvers, maar wat aan Fortuyn zo interessant - en misschien wel belachelijk - is, wil ik de tekstuele heiligverklaring noemen. Er is bij de LPF al sprake van 'Fortuynistische filosofie' en 'Fortuynistische opvattingen' alsof we in de geschriften van Fortuyn een nieuwe bijbel of het werk van een grote ideoloog hebben ontdekt.

En dat is nu juist niet het geval: wat betreft de politieke opvattingen van Fortuyn mag iedereen denken wat hij wil en wat mij betreft mag iedereen daar ook op zijn eigen manier mee aan de haal gaan, maar om Fortuyn een 'groot denker' te noemen - een man een nieuwe

Rood boekje

waardig - vind ik onterecht en zelfs een beetje eng. Waar Fortuyn, misschien wel helaas, nooit aan toegekomen is, was geduld en veel lezen. In alle geschriften van Pim Fortuyn heerst wanorde, een ernstig gebrek aan reflectie en vooral haast.

Wat je in zijn werk echter wel aantreft is heel veel durf – dat moet ik eerlijk toegeven. Ik had zo graag gewenst dat Fortuyn die durf wat beter onderbouwd had en toegelicht zou hebben met diep doorleefde citaten, bij voorbeeld van Spinoza. Helaas is dat allemaal niet mogelijk meer omdat de een of andere gek Fortuyn heeft vermoord. Het is letterlijk doodjammer dat ik de discussie met Fortuyn over Spinoza niet meer bij zijn leven en welzijn kan voeren. Dat had ik graag gedaan.

© Boudewijn Büch

terug