Commissarissen pakten bonuscultuur niet aan

Commissaris Lodewijk de Waal pleitte bijvoorbeeld in 2010 voor een salarisstijging van 13% bij ING. De top van Aegon, waar Karla Peijs commissaris is, stelde een bonus voor van maximaal anderhalf keer het jaarsalaris. Bos wilde bij de financiële instellingen bonussen van hooguit één jaarsalaris.

Bonus voor Zalm

Bos' voorganger Zalm regelde bij ABN Amro onder meer dat hij een ton zou krijgen voor elke miljard euro winst voor de belastingbetaler. Ook stelde Zalm een beloningspakket voor bestuursleden van ABN voor zonder deze te onderbouwen.

Staatssteun door kredietcrisis

In de nasleep van de financiële crisis moeten financiële instellingen die staatssteun hebben gekregen werk maken van een duurzaam beloningsbeleid. Het is één van de eisen die door toenmalig minister Bos van Financiën zijn gesteld aan kapitaalsinjecties bij Aegon, SNS Reaal en ING Groep, en de overname van ABN Amro/Fortis/ASR.

Afspraken over loonmatiging

Naast de eisen die Bos stelt, komen de financiële instellingen ook zelf tot afspraken over loonmatiging. Zo wordt er in de Code Banken afgesproken dat bonussen nooit hoger mogen zijn dan 100% van het vaste (jaar)salaris. Ook komen toezichthouders als de Autoriteit Financiële Markten en De Nederlandsche Bank met aanbevelingen, om perverse prikkels uit het beloningssysteem te halen.

Einde aan 'perverse prikkels'

De gedachte is dat de manier waarop in de financiële sector bonussen zijn betaald geleid heeft tot het nemen van onnodige risico's. Als die perverse prikkels uit de beloningssystematiek worden gehaald, dan kan de kans worden verkleind dat banken en verzekeraars in de toekomst opnieuw moeten worden geholpen met overheidssteun.

Overheidscommissarissen lopen niet zo hard

Om op de invoering van een duurzaam beloningssysteem toe te zien, schuift het ministerie van Financiën overheidscommissarissen naar voren. Maar niet al die overheidscommissarissen lopen even hard. Met name die bij ABN Amro, Aegon en ING Groep lijken eerder in het kamp te staan van de overige commissarissen -die de noodzaak tot matiging eigenlijk helemaal niet zien- dan in dat van minister Bos.

Pleidooi tégen matiging

In plaats van matiging te bepleiten bij de banken en verzekeraars, pleiten ze tegen te forse matiging bij het ministerie van Financiën. Dit blijkt onder meer uit de bijeenkomsten met de overheidscommissarissen die worden belegd op het ministerie van Financiën.

'Sommige bonussen zijn nu eenmaal nodig'

Op 26 maart 2009 benadrukken diverse commissarissen dat variabele beloning huns inziens zeker ook positieve kanten heeft en dat de mening ten opzichte van variabel belonen in Nederland te negatief is geworden, als gevolg van de excessen die naar buiten zijn gekomen. Enkele commissarissen betogen verder dat sommige beloningen en bonussen nu eenmaal nodig zijn om een hoogwaardige financiële sector in Nederland te krijgen en te behouden.

Bos zet matiging toch door

Maar Bos wil matiging. En niet alleen bij leden van de raden van bestuur, maar ook bij de toplaag daaronder. Dat vindt een enkele commissaris te ver gaan. Raden van commissarissen zouden zich niet intensief bezig moeten houden met het beloningsbeleid onder de raad van bestuur. Vooral bij grote, internationale banken zou dit ondoenlijk zijn. De bonussen gaan uiteindelijk omlaag, maar alleen omdat Financiën voet bij stuk houdt.

Wat hebben de overheidscommissarissen zelf verdiend?

Lees meer over de overheidscommissarissen: