Operatie Homerus - het falen van DNB (II)

Gaat het wel goed met Nout Wellink? Zijn Nederlandsche Bank (DNB) doet er jaren over om na te denken over hoe om te gaan met DSB voordat de duimschroeven worden aangedraaid. Maar als er sprake is van onwelgevallige publiciteit stapt de bank binnen 24 uur naar Justitie en stuurt op hoge poten dreigbrieven naar RTL Nieuws. Is er soms paniek uitgebroken in de boardroom van DNB?

DNB kán bijna nooit iets zeggen, vanwege de geheimhoudingsplicht. Behalve als Nout Wellink politiek wil bedrijven,  z'n bank uit de wind wil houden, het eigen straatje schoonvegen - dan  zit-ie zo weer bij Buitenhof. En nu dus allemaal poeha en juristerij. Deze week publiceerden RTL Nieuws en RTL Z een reeks interne documenten van DNB over Operatie Homerus, de toezichtsoperatie die eindigde in de val van DSB. De reconstructie van René Lukassen en Perry Feenstra werd gepubliceerd onder de veelzeggende titel DNB liet DSB ontsporen . In dit dossier wordt aan de hand van stukken pijnlijk aannemelijk gemaakt hoe de toezichthouder geen toezicht hield, althans geen gevolgen verbond aan alle DSB-kennis waarover men beschikte. Erger nog, de legal opinion van Nauta Dutilh laat zien dat DNB zich kennelijk vooral liet leiden door zoiets als imagoschade . En als klap op de vuurpijl was er die intrigerende formulering dat DNB desnoods de noodregeling maar moest inzetten om van Scheringa af te komen.

Voer voor complotdenkers - én voor onderzoekscommissies. Juristen verzinnen op een zaterdagnacht in oktober - een week voordat het faillissement bij de Amsterdamse rechtbank werd aangevraagd en afgewezen - echt niet zelf dat ze moeten gaan speculeren op een noodregeling. Die noodregeling zat dus al in de hoofden van de DNB-top; er werd over nagedacht, over gesproken. Terwijl Wellink publiekelijk zei dat er met DSB niets aan de hand was. Wat moet een normaal mens daarvan denken? Of een spaarder die z'n geld kwijt was of is? Of de overige gedupeerden?

Uit reacties op internetsites op onze berichtgeving blijkt dat er ruwweg twee categorieën zijn: mensen die DSB-klanten sowieso voor gek verklaren omdat ze het een boevenbank vonden, én mensen die sowieso al weinig vertrouwen hebben in the powers that be en degenen die daar boegbeeld van zijn.

Dat laatste sentiment is onrustbarend. Maar misschien wel te volgen. Er wordt nu veel gefluisterd over de positie van Nout Wellink, of van Gerrit Zalm, of van Wouter Bos. Best relevant, maar er is iets veel ernstigers aan de hand. Zo langzamerhand zien we steeds meer tekenen van een crisis in het toezicht, in de wereldwijde financiële crisis, maar ook in de DSB-affaire wordt een bestuurlijkfalen blootgelegd.

Beste bestuurders, willen jullie er alsjeblieft zo snel mogelijk voor zorgen dat we onze financiële instituties gewoon weer kunnen vertrouwen?   

Pieter Klein