OM niet opgewassen tegen georganiseerde misdaad

Politie en Openbaar Ministerie hebben weliswaar genoeg informatie over de activiteiten van de zogeheten Criminele Samenwerkingsverbanden, maar geen tijd en mensen om ze aan te pakken. In twee rapportages waarschuwen politie en Openbaar Ministerie minister Opstelten (Justitie) daarom dat ze het grote aantal criminele groepering niet aankunnen.

"Van alle Criminele Samenwerkingsverbanden die politie en OM in beeld hebben, kan slechts een (te) klein deel worden aangepakt", valt te lezen in het rapport (pdf) 'Verantwoording aanpak georganiseerde criminaliteit 2011'.

'Het plafond is bereikt'

De slagkracht van politie en OM is volgens hen in 2011 verder onder druk komen te staan. "De praktijk is dat lopende onderzoeken (...) steeds vaker (...) moeten worden stilgelegd of op een laag pitje gezet omdat er acuut een ander onderzoek moet worden gedraaid". Het gaat dan bijvoorbeeld om een onderzoek naar een moord of een ander ernstig misdrijf.

Lopende onderzoeken worden ook onderbroken door nieuwe prioriteiten vanuit de politiek. Zo wil minister Opstelten (Justitie) dat de politie ook achter overvallers, voetbalhooligans en criminele jeugdgroepen aan gaat. Dat heeft tot gevolg dat "het plafond van wat mogelijk is met de gegeven capaciteit in beeld komt".

Lagere straffen

Opvallend is verder dat leden van georganiseerde bendes die wél voor de rechter verschijnen, steeds vaker een korte gevangenisstraf krijgen opgelegd. 68 procent van alle veroordeelden kwam er in 2011 er vanaf met een celstraf korter dan 2 jaar of zelfs een werkstraf, in 2010 was dat nog 61 procent.

Het OM zegt naar aanleiding van de uitzending wel op koers te liggen in de aanpak van georganiseerde misdaad. Het doel is om in 2014 twee keer zoveel bendes aan te pakken als in 2009.

Opgelegde strafmaatregelen per delict in 2011:

Aantal veroordelingen neemt toe

Overigens neemt het aantal criminelen dat wordt veroordeeld wel toe. In 2009 werden er 375 veroordeeld en vorig jaar waren er dat 418. Dat lijkt gunstig. Maar de opsporingsdiensten hebben steeds minder tijd voor langlopende grote onderzoeken naar criminele organisaties. Het gaat dus vooral om het succes van de 'korte klap', onderzoeken die weinig tijd en mankracht kosten.