Twee jaar opstand Syrië: 'Ons bestaan wordt steeds zwarter'
De Syriërs zijn verdeeld en geen van de strijdende partijen heeft een duidelijke meerderheid. Het conflict heeft ook een sektarisch karakter gekregen. De oppositie bestaat vooral uit soennitische moslims. President Assad wordt vooral gesteund door minderheden die bang zijn dat de soennieten de macht grijpen. Het land zit vol gewapende splintergroepen en de gevechten worden steeds heftiger.
Burgers zijn vaak doelwit van aanvallen. Ze durven niet openlijk voor hun mening uit te komen omdat ze bang zijn gestraft te worden. Toch hebben we een Syrische burger gevonden die met ons wilde praten. Om hem te beschermen noemen we zijn naam, leeftijd en woonplaats niet.
1. Hoe begon het?
Twee jaar geleden gingen de Syriërs, geïnspireerd door de revoluties in landen als Tunesië en Egypte, de straat op om hervormingen en meer vrijheden te eisen. Maar de vreedzame demonstraties werden al snel hard neergeslagen door het regime van dictator Assad. Hij beloofde hervormingen in een poging de crisis af te wenden, maar dat was niet genoeg. Mensen bleven de straat op gaan om zijn vertrek te eisen. Het leger gebruikte steeds meer geweld tegen burgers. De oppositie is vervolgens overgegaan tot gewapend verzet tegen het regime.
2. Hoe is de situatie nu in Syrië?
De rebellen hebben grote delen van het platteland in handen. In grote steden zoals Damascus en Aleppo hebben ze sommige belangrijke wijken veroverd. De rebellen winnen steeds meer terrein, maar dat gaat erg langzaam. Ze zijn slecht bewapend en niet goed georganiseerd. Er vechten ook moslimextremisten mee. Die zijn beter getraind en gaan effectiever te werk. Het regeringsleger gebruikt zware wapens. Daarbij komen veel burgers om.
3. Hoeveel slachtoffers zijn er?
Volgens de VN zijn er meer dan 70.000 doden gevallen. De meeste slachtoffers zijn burgers. Een miljoen Syriërs is gevlucht naar omliggende landen, een miljoen anderen hebben in Syrië zelf een veiliger onderkomen gezocht. De buurlanden kunnen de vluchtelingenstroom amper aan en hebben de internationale gemeenschap om hulp gevraagd. Maar er zijn nog steeds onvoldoende middelen beschikbaar. Volgens de VN hebben op dit moment 4 miljoen Syriërs hulp nodig.
4. Wat is de impact voor het dagelijks leven in Syrië?
Dat verschilt per regio of stad, afhankelijk van of en hoe er gevochten wordt. Op sommige plaatsten gaat het leven gewoon door. Maar in veel steden ligt het openbare leven voor een groot deel plat. Overheidsinstanties, scholen en winkels zijn gesloten. Er is een tekort aan voedsel en medische hulp. Ook elektriciteit en stromend water zijn niet overal beschikbaar.
5. Is er uitzicht op een oplossing?
Er zijn verschillende pogingen gedaan om tot een diplomatieke oplossing te komen. De oppositie is alleen bereid tot onderhandelen als president Assad aftreedt, maar hij weigert dat. Hij wordt gesteund door Rusland en Iran. De oppositie wordt gesteund door het Westen en veel Arabische landen. Maar ook die partijen lijken niet nader tot elkaar te komen. Het conflict zou tot een eind gebracht kunnen worden door militaire interventie of hulp. Maar daar is nu nog onvoldoende steun voor.
6. Wat doet Nederland?
Nederland heeft de opstandelingen vanaf het begin gesteund en erkent de oppositie als officiële vertegenwoordiger van het Syrische volk. Nederland heeft in totaal meer dan 32 miljoen euro aan hulp gegeven. Het geld wordt vooral besteed aan humanitaire hulp dus bijvoorbeeld de opvang van vluchtelingen. Dat gaat vaak via het Rode Kruis en andere internationale hulporganisaties. Er is ook geld direct naar de Syrische oppositie gegaan. Dat is vooral technische en financiële hulp in de vorm van communicatieapparatuur en laptops.
