DNB liet problemen DSB ontsporen: een reconstructieRTL Z

DNB heeft de problemen rond de DSB-Bank jarenlang op z'n beloop gelaten. Nout Wellink durfde Dirk Scheringa niet aan te pakken.

Lees verder voor een boze brief van DNB aan Scheringa privé en voor een overzicht van zorgpunten uit 2007.

Update 12 oktober:

De val van DSB: een jaar later
RTLZ dossier ondergang DSB genomineerd voor journalistieke prijs De Tegel
Geheime DSB-documenten: DNB geeft strijd tegen RTL op
DSB-affaire: rechter wijst alle vorderingen DNB tegen RTL af
DNB doet aangifte wegens lekken stukken over DSB, RTL weigert medewerking
Aangifte bij justitie: wat wil DNB nu precies van RTL?
DNB zet kort geding om DSB tegen RTL Z door

Voor de fijnproevers:

De volledige pleitnotitie van RTL-advocaat Mr. Alberdingk Thijm. De volledige en uitgebreide uitspraak van de rechter: Vonnis in kort geding 23-12-2009

Zie hier de analyses van Pieter Klein, adjunct-hoofdredacteur RTL Nieuws:

Operatie Homerus: het falen van DNB bij DSB
Operatie Homerus (2) - Gaat het wel goed met Nout Wellink?
De geheime documenten van DNB

Lees om te beginnen deze brief (7 pagina's pdf):

Vertrouwelijke brief advocatenkantoor NautaDutilh aan DNB: de voor- en nadelen van het heenzenden van Dirk Scheringa

De strikt vertrouwelijke brief van 15 september 2009 aan Scheringa privé (2 pagina's pdf):

Geachte heer Scheringa. Onze zorgen zijn ingegeven door de omvangrijke kredietverlening van DSB Bank aan DSB Beheer.

2007

Op 30 augustus 2007 voert DNB een zogenoemd ingelast beleidsgesprek met de raad van bestuur van DSB. De Nederlandsche Bank heeft zorgen over de solvabiliteit van DSB. Maar ook de resultaatsontwikkeling, de kostenbeheersing en de voorgenomen expansie naar het buitenland baren zorgen. Op 27 september heeft Arnold Schilder, hoofd toezicht banken, een 'plezierige lunchontmoeting' met Dirk Scheringa. Tijdens die lunch bespreken de heren enkele belangrijke inhoudelijke punten, waaronder de solvabiliteit en liquiditeit van DSB, het kredietrisico en de aansturing van de organisatie. DNB plaatst DSB onder verhoogd toezicht, zo schrijft DNB in een brief van 27 september 2007. Op 4 december 2007 hebben topbestuurders van DNB en DSB een indringend gesprek gehad over de zorgen rondom DSB. Dat blijkt uit een vandaag vrijgekomen stuk met een samenvatting van de zorgpunten van DNB en de actiepunten van DSB-topbestuurder Gerrit Zalm.

Lees hier de geheime, ontluisterende brief van 11 december 2007 (3 pagina's pdf):

Een overzicht van de zorgpunten van DNB over DSB, de besluitvorming en de rol van Dirk ScheringaDNB wist al in 2007 van provisiestructuur DSB
Bos doet toezeggingen rond DSB-onderzoek
De Reconstructie van de Ondergang

Zwaar ingrijpen

DNB was bang voor schadeclaims van DSB en directeur/eigenaar Dirk Scheringa. Toen de toezichthouder uiteindelijk wel besloot in te grijpen werd ook geen enkel middel meer geschuwd. Dat blijkt uit een uitgebreide reconstructie waarvoor we vele geheime documenten inzagen en uitgebreid spraken met direct betrokkenen. Er werd vlak voor het faillissement zelfs gesproken over het volledig afpakken van de bank van Dirk Scheringa. DNB wilde alsnog de regie nemen, maar de touwtjes glipten De Nederlandsche Bank volledig uit handen.

Reconstructie

De Nederlandsche Bank veroorzaakte jaren geleden zelf de problemen door DSB een bankvergunning te geven terwijl er al grote problemen en schermutselingen met Scheringa waren. Ondermeer over de warboel tussen de zakelijke belangen en privé-activiteiten van de directeur/eigenaar. Heel lang worden de zaken op zijn beloop gelaten. Als DNB dan uiteindelijk ingrijpt, gaat De Nederlandsche Bank heel ver. De opzet van DNB-baas Wellink: het redden van DSB, maar dan zonder Scheringa, mislukt.

Bankvergunning

De historie: In 2005 geeft de toezichthouder DSB een bankvergunning, terwijl in de financiële wereld nadrukkelijk wordt gewaarschuwd om dat niet te doen. Een bank waarvan Dirk Scheringa én de topman én de eigenaar is, dat zou voor problemen kunnen zorgen. Als bestuurder van DSB moet Scheringa volledig handelen in het belang van spaarders en rekeninghouders, maar als eigenaar kan hij geld naar zichzelf wegsluizen, voor investeringen in huizen, kunst, voetbal en zelfs in de schaatssport.

Lees ook:

DNB verklaart Scheringa in december 2007 nog betrouwbaar en deskundig

Geen actie tegen Scheringa

De Nederlandsche Bank slaat de waarschuwingen in de wind. DSB wordt geen strobreed in de weg gelegd. Dat is een fout, zo blijkt later: gedurende de jaren begint de situatie steeds meer te knellen. De toezichthouder spreekt DSB wel aan op de verschillende petten van Scheringa, maar onderneemt verder geen keiharde actie. Pas in het voorjaar van 2009 zet DNB de dubbele rol van Scheringa op de officieel agenda, maar dan nog gaan de raderen traag. Pas in september volgt de eerste serieuze brief van DNB thuis op de mat bij een overrompelde Scheringa.

Brief

In de brief die u hier integraal kunt lezen staat dat als Scheringa niet zelf orde op zaken stelt, de Nederlandsche Bank dat voor DSB zal doen. Tien dagen later stelt DNB ook het voltallige bestuur van DSB hiervan op de hoogte.

Geld weghalen

Een oproep aan spaarders van Pieter Lakeman om al hun spaargeld bij DSB weg te halen brengt de zaak in een stroomversnelling. De Nederlandsche Bank wil Scheringa nu zo snel mogelijk buiten spel zetten, goedschiks dan wel kwaadschiks. Een leger advocaten buigt zich over de vraag of Scheringa tegen zijn wil pootje kan worden gehaakt.

Advies

In een advies dat u hier kunt lezen, dat midden in de nacht gemaild wordt aan DNB zien de advocaten drie mogelijkheden:

Scheringa onttronen als topman

Scheringa zijn zeggenschap afnemen als eigenaar van de bank

Of hem zijn bank gewoon helemaal afpakken

DNB

Uiteindelijk durft De Nederlandsche Bank het niet aan. Volgens de advocaten zijn er namelijk ook risico's. De kans bestaat dat Scheringa naar de rechter stapt en z'n zaak wint, waarmee De Nederlandsche Bank enorme reputatieschade zou lijden, zo waarschuwen de advocaten.

Noodregeling

Pikant is dat de advocaten van Nauta Dutilh dan al wijzen op een eventuele noodregeling, de eerste stap op weg naar een faillissement van DSB. Door hiermee te dreigen, gaat Scheringa misschien uit zichzelf weg, suggereren de advocaten. Dan zullen andere nederlandse banken DSB wel willen redden, zo verwacht De Nederlandsche Bank.

Geen redding

Het blijkt een grote inschattingsfout. Scheringa stapt weliswaar op, maar de Nederlandse banken hebben geen zin in een redding van DSB. En zo moet de Nederlandsche Bank datgene doen waarmee het eerst alleen nog maar dreigde: de noodregeling aanvragen. Die noodregeling luidt vervolgens de ondergang in van Scheringa's bank. Zie hier al onze video's rond de affaire DSB: DNB durfde Scheringa niet hard aan te pakken
DNB heeft DSB lang laten hangen, maar beet niet door
Waarom heeft DNB de DSB Bank niet eerder aangepakt? Een analyse
Sweder van Wijnbergen: Falen DNB past in een patroon
"Toezicht DNB op DSB was veel te passief"
Geschrokken reaties op wijfelend optreden DNB
Geschokte reacties politiek op passieve DNB
EXCLUSIEF interview met Pieter Lakeman over falen DNB
DNB sommeert RTL over gelekte stukken rond DSB
Affaire DSB: RTL Nieuws Hoofdredactie gaat niet in op aanklacht DNB
Reactie hoofdredacteur Harm Taselaar: Ik vind het een beetje boefjes
Lees ook ons volledige dossier over de ondergang van DSB: Volledig RTLZ-dossier ondergang DSB
Analyse Marcel Pheijffer, hoogleraar Accountancy op Nyenrode, heeft speciaal voor rtlz.nl een analyse over de toezicht en de fouten van DNB geschreven. DNB – DSB: zit Nout fout? Een analyse van de geheime documenten door Marcel Pheijffer
Lees ook het eerste interview van de zeer snel vertrokken CFO Frank de Grave De Grave: Scheringa wilde af van slecht imago
Lees ook de column van Willem Middelkoop: "Actiegroep: Wellink moet blijven"
Update woensdag 6 januari 2009: Curatoren DSB harder voor gedupeerden dan DSB zelf

©RTLZ.nl