Andere toezichthouders, bijvoorbeeld de Autoriteit Financiële Markten, laten de directiedeclaraties wel jaarlijks door een externe accountant doorlichten, maar de centrale bank vindt dat kennelijk niet nodig.
Oppositiepartij Groen Links wil opheldering van het ministerie van Financiën, want die suggereerde vorige maand dat De Nederlandsche Bank de declaraties wel extern laat toetsen.
Wat declareren de directieleden van De Nederlandsche Bank? En houden ze zich eigenlijk wel aan de regels? Het zijn vragen waarop de bank zelf liever geen antwoord geeft, omdat het geheimen prijs zou geven over de manier waarop De Nederlandsche Bank haar toezichtstaken uitvoert.
Eerder dit jaar gaf DNB gedwongen een inkijkje , na tussenkomst van de rechtbank van Amsterdam (PDF).
Uit de verstrekte declaraties bleek onder meer dat voormalig president Nout Wellink voor 13.000 euro naar Tokio vloog, om er een tentoonstelling te openen. En dat directielid Joanne Kellerman voor 35.000 euro aan cursussen declareerde, waaronder een ervaringsreis naar wijsheid en liefde.
De Nederlandsche Bank verklaart het dure ticket van Wellink door zijn drukke agenda en handicap. "Hij hij was zowel president van DNB (en in die hoedanigheid lid van de Governing Council van de ECB) en voorzitter van het Bazels Comité. In 2009 werd, ter gelegenheid van 400 jaar handelsbetrekkingen tussen Japan en Nederland, in Tokio een tentoonstelling georganiseerd met werken uit de collectie van een aantal vooraanstaande Nederlandse organisaties waaronder DNB.De heer Wellink heeft op verzoek de opening van deze tentoonstelling verricht. Naast zijn drukke agenda speelt bij de keuze voor first class vliegen bij de heer Wellink ook zijn handicap een rol."
In reactie op de declaratie van Kellerman meldt DNB: "Eén van de declaraties die DNB met de media heeft gedeeld, betrof een leiderschapsontwikkelingstraject dat mevrouw Kellermann bij De Baak heeft gevolgd. Het is gangbaar dat de bovenste managementlagen van een organisatie hun managementvaardigheden blijven aanscherpen, dat geldt ook voor de divisiedirecteuren en directieleden van DNB. De Baak, het opleidingscentrum van VNO NCW, is daarvoor een preferred supplier van DNB. Het door mevrouw Kellermann gevolgde traject betrof overigens niet Collabassa Quest. "
De Tweede Kamer vroeg staatssecretaris Weekers van Financiën om opheldering (PDF). Zo wilde Ewout Irrgang (SP) weten of het kabinet de declaratiecultuur bij en het beleid van De Nederlandsche Bank acceptabel vond. En Bruno Braakhuis (GroenLinks) constateerde dat hij bij de centrale bank 'toch een cultuur van verborgenheid en geheimhouding' zag, 'maar daardoor ook van ongecontroleerdheid en een gebrek aan toezicht'.
Volgens Weekers zat het met dat toezicht echter wel goed. De staatssecretaris verwees naar 'interne controlesystemen'. "Het is bijvoorbeeld zo dat een ander moet aftekenen voor elke declaratie. Vervolgens wordt er jaarlijks door de accountantsdienst naar gekeken. Ook wordt steekproefsgewijs gecontroleerd of zaken op orde zijn of niet. Uiteindelijk moet je kunnen vertrouwen op het afgesproken beleid en de interne en externe controle daarop.'"
Maar externe controles van directiedeclaraties bij De Nederlandsche Bank zijn al die jaren in het geheel niet uitgevoerd, zo blijkt uit een juridisch document (PDF) dat de bank inbracht in een tweede rechtszaak.
Braakhuis (GroenLinks) reageert teleurgesteld. "Heel jammer..dat er bij DNB geen externe controle plaatsvindt. De AFM doet het ook en terecht, het gaat om een vertrouwen dat je creert in het bestuur van een van de belangrijkste financiele instituten van Nederland. Dan is het goed om te weten dat het bestuur handelt op een manier die we met z'n allen belangrijk vinden, namelijk prudent en integer."
Hoogleraar Integriteit overheden Hans van den Heuvel van de Vrije Universiteit van Amsterdam is ook kritisch. Volgens Van den Heuvel zou De Nederlandsche Bank een voorbeeld moeten nemen aan de Autoriteit Financiële Markten. Die laat elk jaar onderzoeken of de declaraties van de directie wel in lijn zijn met de regels. En op verzoek van RTL werden deze rapporten vorig jaar ook gewoon openbaar gemaakt.
Zoals elke organisatie kent DNB een intern controlemechanisme voor declaraties. Declaraties worden geaccordeerd door een ander dan degene die de kosten maakt, dit geldt zowel voor medewerkers als directieleden. Achteraf voert de afdeling Compliance & integriteit van DNB een jaarlijkse controle uit. Voor vliegtickets geldt dat deze conform het dienstreizenbeleid geboekt worden. De Interne accountantsdienst van DNB kan een steekproefsgewijze controle uitvoeren naar het declaratiegedrag.
Braakhuis (GroenLinks) gaat Financiën opnieuw om opheldering vragen. De Nederlandsche Bank wil onder de nieuwe president Klaas Knot overigens wél openheid van zaken geven over gedaclareerde onkosten. Vanaf volgend jaar worden de declaraties van de directie met zes maanden vertraging online gezet.
©RTL Z