Meer dan een half miljoen gezinnen hebben door de dalende huizenprijzen een woning dat onder water staat; hun hypotheek is hoger dan de waarde van hun huis. Maar ook Nederlanders die hun huis niet willen verkopen, komen steeds vaker in de problemen. De werkloosheid neemt toe, en de koopkracht neemt af. Daardoor hebben steeds meer mensen moeite om hun maandelijkse hypotheeklasten te betalen. Inmiddels hebben ruim 65.000 gezinnen een betalingsachterstand.
De grootste probleemgroep is volgens Hans André de la Porte (Vereniging Eigen Huis) die in de leeftijd van 25-35 jaar. "Die hebben nog een huis voor de hoofdprijs gekocht, hoog gefinancierd, weinig of niets afgelost en ook weinig spaargeld. Dus zodra daar ietst verandert, door bijvoorbeeld relatieproblemen of inkomensverlies, ontstaan er heel snel problemen."
Om dat te voorkomen, moet de huiseigenaar stappen ondernemen. "Tijdig hulp vragen, zelf signaleren, je staat zelf aan het stuur van je financiële schip. Ga naar de bank of je hypotheekadviseur toe. Die hebben ook een zorgplicht, maak daarvan gebruik. Het is net als met een huisarts, waar je naartoe kan als je je niet lekker voelt. Dat kan dus ook als je je financieel niet lekker voelt." De La Porte zegt dat er bij de bank nog voldoende valt te regelen. "Natuurlijk wil de bank dat jij een betalende klant bent, maar het is ook voor hen van belang dat de problemen bij de hypotheeknemer opgelost worden. Er zijn financiële teams, budget coaches, aan het werk om grote problemen te voorkomen. Je zal wel zelf initiatief moeten nemen, dus doe dat ook."
Kan je een situatie voor zijn, dat je helemaal niet in de problemen komt? De voorman van Vereniging Eigen Huis geeft aan dat hiervoor een overzicht van uw financiën heel belangrijk is. "Wij komen er als VEH steeds meer achter dat mensen dat overzicht eigenlijk niet hebben. Ze laten dan de hypotheekpapieren zien en zeggen: 'doet u het maar'. Als je je daar zelf in verdiept, dan zie je zelf al waar oplossingen liggen. Als je met die oplossingen naar een bank of hypotheekadviseur komt, zul je zien dat er veel meer medewerking mogelijk is. Voorbeeld een rentepauze. Je betaalt dan tijdelijk minder rente, dan druk je je maandlasten, zodat je het langer kan uitzingen."
Aflossen is ook een goede manier om problemen te voorkomen. "Over het algemeen is aflossen wel verstandig, je maakt jezelf minder kwetsbaar. Bedenk wel: je kan het geld maar een keer uitgeven, dus als je met al je reserves gaat aflossen, heb je geen reserves meer. Als je een spaarhypotheek hebt, zou je kunnen afspreken dat je meer premie gaat inleggen. Dat maakt jezelf veel minder kwetsbaar."
Tenslotte kijken we naar de toekomst. Wanneer trekt de markt weer aan? "Het eerlijke antwoord: op korte termijn niet. De verwachting is dat de huizenprijzen dit jaar nog wat verder gaan dalen. Niet dramatisch, maar wel een lichte daling. Voordat de prijzen weer gaan stijgen, moet er een verandering zijn van de economie. Vooral in Europa. Dan praat je toch pas weer over 2015", sluit De La Porte af.
In de uitzending zijn ook een aantal kijkersvragen beantwoordt. Benieuwd of de uwe er tussen zit? Kijk alles hier terug.
De hele uitzending, die volledig in het teken staat van hypotheken, is hier te vinden.