Goedkoper bier
Gemeentelijke nieuwjaarsrecepties worden aan banden gelegd en soms wordt zelfs het beroemde Leffe bier vervangen door een goedkopere variant. Het schenken van jenever is sowieso uit den boze, zo meldt de Belgische krant De Standaard. Alle uitgavenposten die bij de lokale bevolking de indruk van geldverspilling kunnen wekken worden momenteel geschrapt. De zaak wordt uitgekleed. Terecht.
Verkiezingen
Maar extra bezuinigd wordt er niet, althans niet in 2012. Want over 10 maanden zijn er lokale verkiezingen en dus is het drastisch verhogen van de gemeentelijke belastingen of het ontslaan van ambtenaren pas daarna aan de orde. Zo simpel werkt ook in België de politiek. Tegelijkertijd willen gemeenten mooie dingen voor de bevolking blijven doen. Een interessant en misschien zelfs te volgen voorbeeld is de Belgische gemeente Veurne. Dit piepklein provinciestadje (ongeveer 11.000 inwoners) ligt in de westhoek van Vlaanderen. Dat heeft het plan opgevat om een nieuw sportcomplex en een muziekacademie te bouwen. Daar is geld voor nodig. Waar dit vandaan moet komen weet de burgemeester.
Stadsobligaties
Hij kreeg onlangs een verlichtend mooie droom en introduceerde de volgende dag het idee om stadsobligaties uit te geven, niet te verwarren met staatsobligaties (de zgn. couponnekes). Misschien dat deze vorm van gemeentelijke projectfinanciering later ‘knippekes’ genoemd zal gaan worden, omdat ook dit geld rechtstreeks uit de zak van de bevolking moet komen.
Iedereen blij?
De gedachte van een stadsobligatie is aantrekkelijk. De lokale bevolking investeert in al die zaken die het belangrijk vindt en krijgt uiteindelijk ook nog eens geld terug. Het is een mooie vorm van directe betrokkenheid bij stad en land. De gemeente heeft er dubbel baat bij want op basis van het onderpand en de stadsobligaties kan een hogere financiering bij de bank worden verkregen. Iedereen blij, zou je zeggen. En toch klopt het verhaal niet.
Scheefgroei
Want ook in België is men na de crisis van 2008 geschrokken van de scheefgroei die is ontstaan tussen de uitgebreide financiering van zaken en het- veelal beperkte- onderpand dat daarin tot zekerheid dient. De afstand tussen deze beiden is veel te groot geworden. Daarbij komt dat de gemeente Veurne gewoon te klein is om nieuwe projecten via stadsobligaties te financieren, zelfs in haar rol als regionaal centrum voor Ieper, Poperinge en Diksmuide.
Amsterdam
In Nederland geef ik stadsobligaties weinig kans, hoewel het een aantrekkelijk idee is om één keer te doen of slechts heel af en toe voor projecten van bijzonder maatschappelijk belang. Had de gemeente Amsterdam de Noord-Zuidlijn beter via stadsobligaties kunnen financieren? Zouden er veel van deze obligaties verkocht zijn? Ik denk het eerlijk gezegd niet.
Spaarpotje
De introductie van particuliere staatsobligaties –het grote broertje van de stadsobligaties- kan daarentegen wel. Het is een mooie manier om de bevolking mede-eigenaar van de staat te maken en het vormt ook nog eens mooi spaarpotje. Zo kan het mes aan twee kanten snijden.
Economische agenda
Voor de regering kan de introductie van particuliere staatsobligaties de noodzaak tot drastische bezuinigingen verminderen. Er ontstaat extra financiële ruimte – en dus tijd- voor een economische hervormingsagenda. Die moet Nederland van nieuwe inkomensbronnen voorzien. Want Nederland moet het van méér inkomsten hebben. Niet minder. Weg met bezuinigingen in 2012. Op weg naar de broneconomie.
©René Tissen @ rtlz.nl