Voorzichtig nieuwe hoopRTL Z

Alles wijst erop dat er zich nog steeds donkere wolken samenpakken boven de wereldeconomie. Nog altijd bestaat het gevaar dat de eurocrisis overslaat naar een existentiële bedreiging voor de eurozone, met grote gevolgen voor het financiële systeem in de rest van de wereld.

VS

Daarnaast heerst er onzekerheid over de vooruitzichten voor het Amerikaanse begrotingsbeleid. Begin volgend jaar worden in de VS de budgettaire teugels drastisch aangehaald, tenzij het begrotingsbeleid vóór eind 2012 extra wordt aangepast. Ondertussen blijft het risico dat de onevenwichtige wereldeconomie al eerder nieuwe schokken te verduren krijgt actueel, gezien de zwakke Chinese vastgoedmarkt en de toenemende geopolitieke spanning over het Iraanse nucleaire programma.

Zonnestraal

Tegelijkertijd moeten we erkennen dat er de afgelopen twee maanden af en toe een zonnestraal door de wolken breekt. Het marktsentiment is aan de betere hand en de spanning op de obligatiemarkten van de Europese “probleem” landen is sterk afgenomen. Twee belangrijke factoren lijken binnen deze dynamiek een belangrijke rol te spelen: een beduidend lager risico op een acute liquiditeitscrisis in Europa en voorzichtige tekenen dat de wereldwijde conjunctuur verschuift van een verzwakking naar een fase van herstel.

Financieringskrapte

De bezorgdheid van beleggers over een mogelijke financieringskrapte voor Europese overheden en banken in het eerste kwartaal van 2012 is duidelijk afgenomen. Dit is voornamelijk het gevolg van de liquiditeitsverschaffing via 3-jaarsleningen door de ECB die eind vorig jaar werd ingevoerd en eind deze maand een nieuwe ronde ingaat. Niet alleen stelt dit banken in staat om aan financiële middelen te komen, het geeft hun ook de mogelijkheid een deel van de aangetrokken liquiditeit aan te wenden om te profiteren van op renteverschillen in obligatiemarkten (de zogenaamde “carry trade”).

Rente

Het meest verrassend gevolg daarvan is toch wel de hevige neerwaartse druk op het obligatierendement in Italië, Spanje en Ierland waarvoor deze operatie de afgelopen weken heeft gezorgd. Wat op de achtergrond mogelijk meespeelde is dat andere centrale banken weer bereid lijken de geldkraan eveneens open te draaien; zo hebben de Fed en de Bank of England al duidelijk gezinspeeld op meer monetaire verruiming op korte termijn, en de Chinese centrale bank kondigde aan op zoek te zijn naar manieren om de kredietverstrekking aan starters op de woningmarkt te vergroten.

Groei

Van cruciaal belang is verder dat de groeiperspectieven zijn verbeterd. Je zou zelfs kunnen stellen dat we in de mondiale economie de eerste tekenen zien dat grote spelers met ‘overtollig spaargeld’ eindelijk beginnen bij te dragen aan de wereldwijde herschikkingsoperatie, aangezien de consumptieve vraag vanuit Duitsland en veel opkomende economieën in de afgelopen maanden opmerkelijk weerbaar is gebleken. Het is in dit verband ook belangrijk dat bedrijven een grotere bereidheid tonen om meer mensen in dienst te nemen en nieuwe investeringen te doen. Dat laatste komt vooral tot uiting in het doorgaande herstel van de Amerikaanse en Duitse arbeidsmarkt.

Cijfers

Verder was er sowieso een verrassend brede verbetering in de economische cijfers gedurende de afgelopen twee maanden. Die verbetering was zichtbaar in diverse sectoren (zowel industrie als dienstverlening) en regio's (zelfs in de eurozone), waardoor er meer vertrouwen is ontstaan in een blijvende opleving. Minder negatieve groeivooruitzichten betekenen niet alleen betere inkomensvooruitzichten voor ondernemingen, huishoudens en overheden en maken daarmee ook schuldenlasten beter beheersbaar.

Voorzichtig nieuwe hoop

Dus zelfs als er nog duidelijk donkere wolken boven het beleggingslandschap hangen, is het begrijpelijk dat beleggers voorzichtig nieuwe hoop krijgen. Hoop dat ons fragiele economische bestel niet alleen maar neerwaartse risico's kent en dat de zonnestralen waar we ons af en toe aan kunnen warmen ons eraan herinneren dat onzekere tijden ook kansen scheppen op de markt. Het benutten van die kansen moet altijd evenwichtig plaatsvinden, maar voor ons is het zwaartepunt, voor het eerst sinds begin april vorig jaar, duidelijk verschoven in de richting van aandelen (vergeleken met andere asset classes). Laten we de hoop koesteren op een verdere verbetering van het sentiment op financiële markten, want de afgelopen jaren hebben het duidelijker dan ooit gemaakt dat markten soms hun eigen gelijk kunnen creëren. Tot nu toe zorgde dat vooral voor neerwaartse risico’s, maar wie zegt dat het omgekeerde niet ook een keer kan gebeuren!