Met een slimme strategie, gebaseerd op een of meer van deze kalendereffecten, valt behoorlijk wat winst te behalen: zo blijkt er uit recent Robeco-onderzoek een positief aandelenrendement van 7,2% (bovenop de risicovrije rente) als er een Halloween- of turn of the month-effect is.
Kalendereffecten houden in dat aandelen in bepaalde perioden of op specifieke dagen beter presteren dan op andere. Hier zijn verschillende verklaringen voor. De meeste zijn psychologisch (‘behavioral’) van aard en verklaren bijvoorbeeld het holiday-effect door een toegenomen optimisme in de aanloop naar een vrije dag of een lang weekend.
In een artikel dat onlangs in het Journal of Asset Management is gepubliceerd, onderzoeken Laurens Swinkels en Pim van Vliet, die beide werkzaam zijn voor Robeco en regelmatig in academische vakbladen publiceren, het verband tussen die effecten en welke – of welke combinatie – het meest winstgevend kunnen zijn. Zij richten zich hierbij op de vijf bekendste effecten: het Halloween-, januari-, turn of the month-, weekend- en holiday-effect.
---------------------
In dat kader wordt deze effecten kort toegelicht:
Halloween-effect
Het Halloween-effect is een variant op de aloude beurswijsheid “Sell in May and go away, but remember to come back in September”. Het gaat ervan uit dat de aandelenmarkt beter presteert van begin november (Halloween vindt plaats op 31 oktober) tot en met april dan in de rest van het jaar.
Januari-effect
Dit effect verwijst naar een algehele stijging van de aandelenkoersen in de maand januari. Deze volgt meestal op de koersdaling die typisch plaatsvindt in december, wanneer beleggers hun belangen verkopen om per jaareinde verliezen voor de belasting te creëren.
Turn of the month-effect
Dit effect houdt in dat aandelen het systematisch beter doen rond de maandwisseling, gedefinieerd als de laatste handelsdag van een maand tot en met de vierde handelsdag van de volgende maand.
Weekend-effect
Dit is het verschijnsel waarbij aandelenrendementen op maandag vaak duidelijk lager zijn dan op de vrijdag ervoor.
Holiday-effect
Het feestdageffect betekent dat de aandelenkoersen vaak stijgen in de aanloop naar feestdagen in de Verenigde Staten, zoals Independence Day of Thanksgiving.
---------------------
In eerste instantie lijkt het erop dat deze effecten op zichzelf staan. Aangezien een aantal ervan echter op sommige dagen samenvalt, zou er heel goed een onderling verband kunnen zijn. Zo vallen sommige maandwisselingen in het weekend, waardoor het turn of the month- en het weekendeffect deels overlappen. Als je hiermee geen rekening houdt, loop je als belegger het risico om de potentiële winstgevendheid van de kalendereffecten te overschatten. Vandaar dat Swinkels en Van Vliet de wisselwerking tussen de effecten hebben onderzocht. Zij maakten hierbij gebruik van dagelijkse rendementscijfers over de Amerikaanse aandelenmarkt over de periode van 1 juli 1963 tot 31 december 2008.
Uit hun onderzoek blijkt dat het Halloween- en het turn of the month-effect de sterkste en meest winstgevende effecten zijn. Hierbij valt met een slimme strategie behoorlijk wat winst te behalen: over de onderzochte periode is er een positief aandelenrendement van 7,2% (bovenop de risicovrije rente) als er een Halloween- of turn of the month-effect is, tegenover een negatief rendement van -2,8% in alle andere gevallen. Een beleggingsstrategie op basis van deze twee effecten levert hogere netto, risico-gecorrigeerde rendementen op dan een passieve ‘buy-and-hold’-strategie. Dit geldt voor verschillende perioden, marktsegmenten en internationale aandelenmarkten.
Ook als er transactiekosten - van 0,20% - worden meegenomen, doet een strategie op basis van Halloween én turn of the month het beter dan de aandelenmarkt in het algemeen. Het meenemen van andere effecten verlaagt het rendement alleen maar vanwege de toegenomen transactiekosten. Als de transactiekosten hoger worden verondersteld (0,30%), levert de strategie op basis van alléén het Halloween-effect het meeste op.